Główna‎ > ‎Aktualności‎ > ‎

OJCOWIE FRANCISZKANIE W NASZYCH SZKOŁACH – 04.11.2015

opublikowane: 13 gru 2015, 08:47 przez moderator serwisu   [ zaktualizowane 18 gru 2015, 08:49 ]

W dniu 4 listopada 2015 r. w Katolickim Liceum Ogólnokształcącym, Katolickim Gimnazjum i Katolickiej Szkole Podstawowej odbyły się lekcje religii przeprowadzone przez ojców franciszkanów z Niepokalanowa. Byli to: ojciec Grzegorz Szymanik i ojciec Grzegorz .

Lekcje zostały przeprowadzone w bardzo ciekawy i interesujący sposób. Ojcowie opowiadali o życiu i działalności Świętego Ojca Maksymiliana Kolbe oraz o zakonie franciszkanów. Bardzo pięknie przedstawili również, wspaniałe dzieło, jakim jest Rycerstwo Niepokalanej. 

Uczniowie w trakcie trwania tych lekcji zadawali bardzo wiele pytań związanych z życiem i pracą ojców franciszkanów w zakonie.

Te wyjątkowe lekcje uświadomiły uczniom i nauczycielom jeszcze mocniej, jak trzeba żyć, aby zostać zbawionym.

Historia Zakonu Franciszkanów

Założyciel

Zakon powstał w 1209 roku, założył go św. Franciszek z Asyżu, zwany także Biedaczyną z Asyżu, Franciszkiem Serafickim bądź Poverello (wł. – Biedaczyna). Nazywał się Giovanni (Jan) Bernardone, urodził się w 1182 roku w Asyżu. Pochodził z bogatej włoskiej rodziny mieszczańskiej.

Od 1208 roku wokół Franciszka zaczęli gromadzić się towarzysze, z którymi w 1209 roku założył zakon (tzw. I zakon franciszkański). Siedzibą zakonu była asyska kaplica Matki Bożej Anielskiej – Porcjunkula. W 1212 r. św. Franciszek założył zakon klarysek (tzw. II zakon franciszkański), a w 1221 r. - zakon dla ludzi świeckich (tzw. III zakon franciszkański, od 1978 r. jego nazwa brzmi Franciszkański Zakon Świeckich).

We wrześniu 1224 r. podczas pobytu na górze La Verna Franciszek otrzymał stygmaty na dłoniach, stopach i na boku. Jest to pierwszy w historii udokumentowany fakt stygmatyzacji. Zmarł 3 października 1226 roku w Porcjunkuli. 15 lipca 1228 r. kanonizował go w Asyżu papież Grzegorz IX.

 

Reguła

Zakon ma własną regułę, ułożył ją św. Franciszek z Asyżu. W 1209 roku w Rzymie zaakceptował ją ustnie papież Innocenty III, zaś oficjalnie zatwierdził papież Honoriusz III bullą „Solet annuere” 29 listopada 1223 roku. Reguła w pierwszym zdaniu stwierdza: „Życie braci mniejszych polega na zachowaniu świętej Ewangelii Pana naszego Jezusa Chrystusa przez życie w posłuszeństwie, bez własności                    i w czystości”.

Herb

Skrzyżowane dwie ręce: Chrystusa ze śladem na dłoni po przebiciu gwoździem i św. Franciszka ( w habicie ) ze stygmatem na dłoni. Pośrodku rąk umieszczony jest krzyż.

Symbol

Grecka litera Tau, przypominająca kształtem krzyż. Św. Franciszek często używał litery Tau jako podpisu i graficznego skrótu, jako swoistego rodzaju „logo” dla formy życia, którą prowadził. Symbol pochodzi z biblijnej Księgi Ezechiela (Ez 9,4). W prorockiej wizji znak ten był kreślony na czołach ludzi przez Boga wybranych i znajdujących się pod Jego szczególną ochroną.

Historia franciszkanów

Po śmierci św. Franciszka ( w 1226 r. ) powstał między zakonnikami podział na dwie grupy. Pierwsza pragnęła zachować pierwotny radykalizm życia założyciela, należało do niej niewielu starszych wiekiem zakonników. Druga optowała za dostosowaniem funkcjonowania i działalności zakonu do ciągle wzrastającej liczby braci oraz do nowym zadań stawianych im przez Kościół. Tych była zdecydowana większość.

To napięcie załagodził generał św. Bonawentura z Bagnoreggio (1217-1274), określany drugim założycielem zakonu. Pod koniec XIII w. franciszkanie mieli klasztory w wielu krajach europejskich, a ich liczba przekroczyła 30 tys. Wówczas w zakonie pojawił się kolejny ruch reformatorski, tzw. Spirytuałowie. To oni zapoczątkowali tzw. obserwację, czyli ruch ścisłego przestrzegania reguły. Ruch ten w połowie XV w. znalazł wielkiego protektora w osobie św. Bernardyna ze Sieny (1380-1444), wikariusza generalnego zakonu.

W 1517 r. papież Leon X zwołał w Rzymie kapitułę wszystkich franciszkanów, zarówno obserwantów, jak i tych, którzy stanowili trzon zakonu – konwentualnych, którzy sprawowali nad obserwantami formalną władzę. Do 1517 r. zakon miał jednego generała, był nim zawsze franciszkanin z głównego nurtu (konwentualnych).

Na tej kapitule obserwanci otrzymali niezależność, zostali nazwani Braćmi Mniejszymi Regularnej Obserwy, została im powierzona pieczęć zakonu. Ta decyzja papieża stanowiła formalny podział zakonu na dwa autonomiczne zakony: Braci Mniejszych Konwentualnych i Braci Mniejszych Obserwantów. Od tej pory każdy zakon wybierał własnego generała.

W kolejnych latach w zakonie obserwantów tworzyły się nowe odłamy: reformaci, alkantaryści, rekolektanci, bracia tzw. „małej reformy”. W 1897 r. papież Leon XIII połączył wszystkie te odłamy w jeden zakon o nazwie Zakon Braci Mniejszych.

W XVI wieku wśród kolejnych ruchów reformatorskich wyłoniła się frakcja Mateusza z, Bascio, co zapoczątkowało powstanie trzeciego zakonu franciszkanów. Ten odłam miał wsparcie i formalną opiekę w zakonie konwentualnych. W 1528 r. papież Klemens VII wydał zgodę na powstanie nowego Zakonu Braci Mniejszych Kapucynów, oficjalnie został zatwierdzony w 1619 r.

Zakon Braci Mniejszych Konwentualnych

Zakon Braci Mniejszych Konwentualnych – łac. Ordo Fratrum Minorum Conventualium        (OFMConv) - zaliczany jest do głównego nurtu sięgającego początków zakonu - św. Franciszka i jego pierwszych towarzyszy. Świadczą o tym chociażby nazwy ulic w wielu miastach europejskich, w których franciszkanie osiedlali się już w I poł. XIII wieku (w Polsce ul. Franciszkańska w Krakowie). Nazwa zakonu Bracia Mniejsi Konwentualni spotykana jest w dokumentach już, od 1250 r. Pierwszy klasztor w Polsce powstał w 1236 r. we Wrocławiu, drugi w Krakowie (1237 r.).

Określenie „konwentualni” pochodzi od łac. conventus (wspólnota, wspólne miejsce zamieszkania). Oznacza sposób życia i prowadzenie działalności w oparciu o priorytet życia we wspólnocie klasztornej. Cechą charakterystyczną tego zakonu jest prowadzenie apostolstwa i duszpasterstwa przez duże wspólnoty, głównie w miastach.

Zakonnicy aż do rewolucji francuskiej (1789 r.) nosili habity koloru popielatego. Obecnie w wielu krajach świata franciszkanie wracają do tego koloru. W Polsce franciszkanie noszą habit koloru czarnego, kaptur, biały sznurek (pasek) i koronkę franciszkańską.

Zakonnicy nazywani są franciszkanami. W wielu krajach w użyciu są zwyczajowe, historyczne nazwy: grey frairs (Wyspy Brytyjskie), minoryci (Słowacja, Czechy, Węgry, Austria, Niemcy), cordeliers (dawna Francja).

Najbardziej znanym polskim świętym jest o. Maksymilian M. Kolbe (1894-1941). Inni to bł. abp Jakub Strzemię, bł. Rafał Chyliński, błogosławieni męczennicy z czasów II wojny światowej: o. Jan Antonin Bajewski, o. Ludwik Pius Bartosik, o. Józef Innocenty Guz, o. Józef Achilles Puchała, o. Karol Herman Stępień, br. Antoni Tymoteusz Trojanowski, br. Piotr Bonifacy Żukowski. W 1991 r. zostali zamordowani w Peru słudzy Boży o. Zbigniew Strzałkowski i o. Michał Tomaszek.

Najbardziej znani franciszkanie to śp. o. Joachim Bar (prawnik), śp. o. Juliusz Synowiec (biblista), śp. o. Cecylian Niezgoda (teolog, znawca franciszkanizmu), śp. o. Andrzej Klimuszko (fitoterapeuta, zielarz), śp. o. Grzegorz Sroka (fitoterapeuata, zielarz), o. Iwo Zieliński (filozof), o. Leon Dyczewski (socjolog, kulturoznawca), o. Celestyn Napiórkowski (teolog, ekumenista), o. Zdzisław Kijas (teolog, ekumenista), o. Zdzisław Suchecki (prawnik), o. Stanisław Bazyliński (biblista).

Z tego zakonu pochodzi pięciu polskich biskupów: o. Marian Błażej Kruszyłowicz (diec. Szczecińsko-kamieńska), o. Augustyn Januszewicz (Brazylia), o. Jan Wilk (Brazylia), o. Stanisław Dowlaszewicz (Boliwia), o. Jerzy Maculewicz (Uzbekistan).

Zakon prowadzi typowo franciszkańskie stowarzyszenia i duszpasterstwa: Rycerstwo Niepokalanej, Franciszkański Zakon Świeckich, Młodzież Franciszkańska, animacja powołaniowa, Ruch Ekologiczny św. Franciszka a Asyżu – REFA. Franciszkanie prowadzą działalność w środkach społecznego przekazu: telewizja Puls, radio Niepokalanów, serwis informacyjny franciszkanie.pl. Mają trzy wydawnictwa (Niepokalanów, „Bratni Zew” w Krakowie, Santa Severa we Włoszech). Wydają kilka czasopism i periodyków, w tym „Rycerz Niepokalanej”, „Rycerz Niepokalanej dla Polonii”, „Posłaniec św. Antoniego”, „W nurcie franciszkańskim”.

Prowadzą ośrodki rekolekcyjne, domy pielgrzyma, centra kultury, Dom Pojednania       i Spotkań w Gdańsku, ewangelizację wizualną, fundacje, stowarzyszenia, ośrodki rehabilitacji i leczenia uzależnień, dom pomocy społecznej, świetlice środowiskowe, poradnie rodzinne, biuro podróży, sklepy, hurtownię art. religijnych.                           W Niepokalanowie działa zakonna jednostka Ochotniczej Straży Pożarnej. Od 1968 r. w Krakowie istnieje klerycki zespół muzyczny „Fioretti”.

Franciszkanie są spowiednikami na Watykanie, wykładowcami na wyższych uczelniach w Polsce za granicą, katechetami w szkołach, kapelanami szpitali i więzień. Prowadzą instytuty naukowe, dwa wyższe seminaria duchowne (Kraków, Łódź), dwa licea ogólnokształcące i dwa gimnazja (Legnica, Niepokalanów), biblioteki klasztorne i akademickie.

Zakonnicy organizują spotkania ekumeniczne, festiwale muzyczne i spotkania młodych, sympozja naukowe i koncerty. Prowadzą 42. Parafie, opiekują się 14. Sanktuariami (najbardziej znane to Kalwaria Pacławska i Niepokalanów). Mają klasztory w wielu krajach Europy i w Ameryce Północnej. Prowadzą misje w Azji, Ameryce Południowej i w Afryce.

Do nich należy największy franciszkański klasztor na świecie (Niepokalanów), a poza naszym krajem - bazylika św. Franciszka w Asyżu, w której znajduje się kaplica grobu Biedaczyny. W Polsce mają jedną pustelnię, na Górze Polanowskiej.

Na świecie jest ok. 4 tys. 500 franciszkanów konwentualnych, z czego jedna czwarta to Polacy.




Geneza Rycerstwa Niepokalanej

MI - Militia Immaculatae (łac.) to ruch maryjno-apostolski, którego założycielem jest św. Maksymilian Maria (Rajmund) Kolbe. RAJMUND KOLBE urodził się 8 stycznia 1894 r. w Zduńskiej Woli. W 1910 r. wstąpił do Zakonu Braci Mniejszych Konwentualnych (franciszkanów). W zakonie otrzymał imię Maksymilian. W 1912 r. wysłano go na studia do Rzymu, gdzie uzyskał dwa doktoraty: z filozofii i z teologii.

Wielka miłość do Niepokalanej, wyniesiona jeszcze z domu rodzinnego, a znajdująca swe oparcie w tradycji Zakonu, potęgowała w nim pragnienie zdobycia całego świata  i wszystkich z osobna dla Niepokalanej. Uwrażliwiała jego serce na niepewny los tych, którzy odeszli od Boga, a także na płynące stąd zagrożenia dla Kościoła. Będąc głęboko dotknięty bluźnierczymi antykościelnymi i antypapieskimi pochodami masonerii w Rzymie, czuł potrzebę uczynienia czegoś w obronie Kościoła. Myślał o jakimś stowarzyszeniu maryjnym, nastawionym na nawracanie grzeszników, szczególnie masonów, i dążącym do uświęcenia wszystkich chrześcijan.

Pragnienie to urzeczywistnił 16 października 1917 r. w Rzymie, gdzie wraz ze współbraćmi założył stowarzyszenie Rycerstwo Niepokalanej (MI). Jego istotą i podstawowym warunkiem jest osobiste oddanie się Niepokalanej. Ma ono cel apostolski - pogłębienie świadomego i odpowiedzialnego życia chrześcijańskiego, nawrócenie i uświęcenie wszystkich pod opieką i za pośrednictwem Niepokalanej.

Dalszy rozwój Rycerstwa Niepokalanej

Działalność św. Maksymiliana w Polsce, lata 1919-1941.

Po powrocie do kraju o. Maksymilian szerzył ideę MI najpierw w środowisku zakonnym, a od 1920 r. także wśród świeckich. Dla realizacji celu stowarzyszenia i utrzymania kontaktu z jego członkami zaczął od stycznia 1922 r. wydawać miesięcznik "Rycerz Niepokalanej".
W 1927 r. założył pod Warszawą klasztor-wydawnictwo Niepokalanów, który stał się wkrótce największym klasztorem na świecie i znaczącym ośrodkiem prasowym, wydającym kilka bardzo poczytnych miesięczników i "Mały Dziennik".
W 1930 r. św. Maksymilian wyjechał do Nagasaki, gdzie założył Niepokalanów japoński (Mugenzai no Sono) oraz rozpoczął wydawanie japońskiego odpowiednika "Rycerza Niepokalanej" ("Seibo no Kishi"). Przynaglany wielką miłością do Niepokalanej pragnął, aby na całym świecie powstawały podobne Niepokalanowy (męskie i żeńskie), które by w sposób praktyczny realizowały cel MI.
Po powrocie do kraju, w 1936 r., rozwijał działalność wydawniczą Niepokalanowa, założył radiostację, planował zbudować lotnisko - pragnął dla zdobycia dusz Niepokalanej wykorzystać wszystkie środki, byle godziwe.
W 1941 r. został aresztowany i osadzony w obozie koncentracyjnym w Auschwitz, gdzie stał się numerem 16670. Pobyt w obozie zakończył ostatecznie apostolską i misyjną działalność o. Maksymiliana. Cierpienia, które dzielił z innymi, stawały się symbolem męczeństwa za wiarę i ojczyznę, gdyż te dwie wartości o. Kolbe uznawał w swoim całym życiu za najważniejsze. Nieustanna ofiara życia św. Maksymiliana oraz, będąca naturalną konsekwencją oddania się i bezgranicznego zaufania, gotowość na wszystko dla Niepokalanej, ukoronowana została samo ofiarowaniem się na śmierć. W powszechnie znanych okolicznościach o. Maksymilian oddał życie za brata - współwięźnia, ojca rodziny, idąc dobrowolnie na śmierć głodową. Zmarł, uśmiercony zastrzykiem trucizny, 14 sierpnia 1941 r.
Ukazując jego życie, jako przykład dla wiernych, zwłaszcza dla kapłanów, papież Paweł VI ogłosił go błogosławionym (17 X 1971), a Jan Paweł II - świętym (10 X 1982).

Rycerstwo Niepokalanej dziś

Drogę apostolską św. Maksymiliana, tzn. ideę Rycerstwa Niepokalanej, realizuje się w wielu krajach świata, w Niepokalanowach męskich i żeńskich, wydając w ponad 20 wersjach "Rycerza Niepokalanej", zakładając radiostacje i ośrodki telewizyjne.
Rycerstwo Niepokalanej, przybierając różne formy działalności, liczy obecnie ok. 3 mln członków.
Dnia 17 października 1997 r., w 80. rocznicę powstania Rycerstwa Niepokalanej, Kościół uznał je za publiczne, powszechne i międzynarodowe stowarzyszenie wiernych, w którym zgodnie z kanonem 298 Kodeksu Prawa Kanonicznego duchowni i świeccy "dążą wspólnym wysiłkiem do ożywiania doskonalszego życia, do rozwoju publicznego kultu lub popierania chrześcijańskiej doktryny, albo do podejmowania dzieł apostolatu, mianowicie poczynań związanych z ewangelizacją, wykonywania dzieł pobożności lub miłości lub zmierzających do ożywienia duchem chrześcijańskim porządku doczesnego". Rycerstwo Niepokalanej, jako stowarzyszenie działa w oparciu o normy kanonów 312-320 Kodeksu Prawa Kanonicznego oraz przepisy własnych Statutów Generalnych, zatwierdzonych przez Papieską Radę ds. Świeckich. Działalność Stowarzyszenia w danym kraju reguluje ponadto Dyrektorium Narodowe, zatwierdzone przez Centrum Międzynarodowe MI w Rzymie.

Członkowie Stowarzyszenia nazywają się rycerzami Niepokalanej. Nazwa ta wskazuje na charakterystyczny motyw walki, którą podejmuje każdy wstępujący w szeregi MI. Chodzi tu o walkę z "siłami ciemności", zorganizowanymi przeciw Kościołowi, której to walce przewodzi Niepokalana. Dlatego Rycerstwo odwołuje się do dobrze znanego obrazu na Cudownym Medaliku, przedstawiającego Niepokalaną, która stoi na kuli ziemskiej, oplecionej przez węża-szatana, i miażdży stopą jego głowę. Z Jej rąk spływają na Ziemię promienie łask. Jest to biblijny obraz walki węża i Niewiasty, tej właśnie walki, w której uczestniczy Rycerstwo Niepokalanej. Nazwa Stowarzyszenia podkreśla szlachetność tej walki, ponieważ ze stanem rycerskim zawsze kojarzą się takie cnoty, jak: honor, wierność, hart ducha, odwaga. Według słów papieża Pawła VI, "każdy chrześcijanin powinien być rycerzem - militante".

Struktura organizacyjna MI

MI nie tylko pragnie rozpowszechniać jakieś szczególne nabożeństwo lub specjalną aktywność charytatywną, lecz czyni z pobożności maryjnej konkretną drogę do świętości. Dlatego przynależność do MI nie może ograniczać się tylko do wymiaru pobożnościowego, lecz winna prowadzić do zanurzenia całego życia w świetle maryjnym.
Św. Maksymilian, chcąc nadać Rycerstwu Niepokalanej jak najszersze możliwości oddziaływania, przewidział trzy formy lub stopnie przynależności: MI-1, MI-2 i MI-3.

Głównym nurtem jest MI-1, które działa na zasadach ruchu, czyli w sposób niezorganizowany. Przynależność w tej formie polega na realizowaniu podstawowych warunków, zawartych w Dyplomiku Rycerstwa Niepokalanej, i przeżywaniu w sposób indywidualny oddania się Niepokalanej, stosownie do możliwości, bez przyjmowania jakichś specjalnych zadań czy dodatkowych zobowiązań. MI-1 jest bazą, z której rekrutują się członkowie należący do kolejnych stopni Rycerstwa: MI-2 i MI-3.

MI-2 to grupy zorganizowane, czyli, koła, które prowadzą formację członków i podejmują wspólne akcje. Koła MI mają prawo opracowywać odrębne programy działania i funkcjonować, jako konkretne wspólnoty z określonymi podstawami prawnymi i własnym zarządem. Typowym przykładem takiego MI-2 jest parafialne koło Stowarzyszenia.

W stopniu MI-3 są ci, którzy pragną i mogą poświęcić cały swój czas apostolstwu, zgodnemu z istotnym ideałem MI. Chodzi tu m.in. o posługę w Niepokalanowach, centrach kierowniczych i domach maryjnych oraz przynależność do instytutów i zgromadzeń męskich i żeńskich o inspiracji Kolbińskiej.

Statuty Generalne wskazują na te formy przynależności do Rycerstwa, choć w sposób szczególny zajmują się jego działalnością zorganizowaną, czyli MI-2. Jest tak dlatego, że dla tej właśnie formy działalności potrzebne było ścisłe określenie jej zasad, a także dlatego, że grupa zorganizowana, ułatwiając pogłębianie formacji duchowej, teologicznej i mariologicznej, umożliwia owocniejszą pracę apostolską w dziele nawracania "wszystkich i każdego z osobna".

Wspólnym elementem wszystkich form jest poświęcenie się Matce Bożej Niepokalanej. We wszystkich formach członkowie Stowarzyszenia zaczynają "swą misję od nawrócenia i uświęcenia siebie" (art. 10), następnie "przyswajają sobie misję Kościoła. Pragną nieść Ewangelię Chrystusa, jako źródło nadziei człowieka i odnowy społeczeństwa" (art. 11) . Jako główne zadanie stawiają sobie "szerzenie Królestwa Chrystusowego pod opieką i za pośrednictwem Niepokalanej" (art. 3), "świadomi tego, że są zawsze i wszędzie misjonarzami..." (art. 15).

Zarówno indywidualnie, jak i w działalności zorganizowanej, członkowie Rycerstwa mogą i powinni stawać się apostołami pióra, mikrofonu czy ekranu (art. 18). "Mają ukazywać, zwłaszcza swą służebną postawą, wartość braterstwa, sprawiedliwości i miłości" oraz działać na rzecz obrony życia i godności osoby ludzkiej (art. 14). Członkowie Rycerstwa Niepokalanej są zachęcani, aby ofiarowywać swoje cierpienia Bogu przez Niepokalaną, dzięki czemu całe Rycerstwo uczestniczy w tajemnicy odkupieńczej ofiary Chrystusa i ożywia swój zapał misyjny (art. 16); powinni ponadto nosić i propagować "Cudowny Medalik, który jest znakiem matczynej troski Maryi o grzeszników i służy, jako środek do ich nawracania" (art. 15). Medalik był dla św. Maksymiliana jednym z potężniejszych środków w działalności apostolskiej MI.

 

ojcowie

 
Comments